SGK hizmet tespiti davası, sigorta primlerinin hiç yatırılmadığı ya da eksik bildirildiği dönemlerin mahkeme kararıyla kayıt altına alınmasını sağlayan bir iş mahkemesi davasıdır. Bu dava, çalışma süresinin ve kazanç bilgilerinin doğru hesaplanması açısından hem emeklilik hakkı hem de ileride doğabilecek tazminat talepleri bakımından belirleyici sonuçlar doğurur.
Erzurum’da hizmet tespiti ve sigortasız çalışma uyuşmazlıklarında hukuki destek almak için Erzurum İş Hukuku Avukatı sayfasını inceleyebilirsiniz. İş ve sosyal güvenlik hukukundaki uyuşmazlıkların teknik niteliği, davanın başından itibaren dikkatli bir hukuki takip gerektirmektedir.
SGK Hizmet Tespiti Davasında Avukatlık Hizmeti
Büromuz, Erzurum’da iş ve sosyal güvenlik hukuku alanındaki uyuşmazlıklarda hizmet tespiti davalarını takip etmektedir. Bu davalar; SGK kayıtlarının incelenmesi, eksik bildirimlerin belgelenmesi ve iş mahkemesinde usule uygun dava açılması aşamalarından oluşur. Her aşama, sigortalının haklarının korunması bakımından ayrı önem taşır.
İşverenin yükümlülüğü yalnızca prim yatırmakla sınırlı değildir. Yazılı sözleşme yapılmayan hâllerde işveren, işçiye en geç iki ay içinde çalışma koşullarını, çalışma süresini, temel ücreti ve fesih hükümlerini gösteren yazılı bir belge vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülük 4857 sayılı İş Kanunu m.8 kapsamındadır; süresi bir ayı geçmeyen belirli süreli sözleşmelerde uygulanmaz.
Davanın usule uygun yürütülmesi, özellikle zamanaşımı süreleri ve delil toplama aşaması bakımından kritik öneme sahiptir. SGK Hizmet Tespiti Davası Nedir, Nasıl Açılır? sayfasında davanın açılış usulü ve yasal koşulları ayrıntılı biçimde ele alınmaktadır.
Kimler Hizmet Tespiti ve Sigortasız Çalışma Davası Açabilir?
Hizmet tespiti davası açma hakkı, yalnızca kayıt dışı çalıştırılan işçilerle sınırlı değildir. Prim bildirimi yapılan ancak bildirimin eksik ya da hatalı olduğu hâllerde de bu yola başvurulabilir. Hangi durumda hangi taleplerle dava açılabileceği, somut çalışma ilişkisinin koşullarına göre değerlendirmeyi gerektirmektedir.
Hiç Sigortalı Gösterilmeyen İşçiler
İşverenin sigorta bildirimini hiç yapmadığı hâllerde işçi, fiilî çalışma döneminin tamamına ilişkin tespit talebinde bulunabilir. Bu davalarda uygulamada ispat yükü ağır olabilir; tanık beyanı, banka kayıtları, iş yeri giriş-çıkış kayıtları ve varsa yazışmalar uygulamada delil olarak değerlendirilebilen araçlar arasında yer alır. Delil niteliğinde hangi belgelerin kullanılabileceğine ilişkin ayrıntılı bilgiye Hizmet Tespiti Davasında Hangi Deliller Kullanılır? sayfasından ulaşılabilir.
5510 sayılı Kanun’un 86. maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca, işverence bildirilmeyen veya Sosyal Güvenlik Kurumu’nca tespit edilemeyen sigortalılar; hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içinde iş mahkemesine başvurarak çalışmalarını ilâmla ispatlayabilirler. Bu beş yıllık süre, hak düşürücü nitelikte olduğundan gecikmeksizin harekete geçilmesi önerilir.
Eksik Gün veya Düşük Ücretle Bildirilen İşçiler
Kimi işverenler sigortalıyı kayıt altına almış olsa da fiilî çalışma günlerini ya da gerçek ücreti eksik bildirir. Bu durumda işçi, bildirilen dönem için kısmi tespit davası açabilir. Gerçek ücretin tespiti, kıdem ve ihbar tazminatı hesaplamalarına doğrudan yansıdığından, eksik bildirim yalnızca emeklilik kaybıyla değil iş akdinin sonundaki alacaklarla da bağlantılıdır. Sigortasız çalıştırılan işçinin sahip olduğu haklara ve atması gereken adımlara Sigortasız Çalıştırılan İşçinin Hakları ve Yapması Gerekenler sayfasında yer verilmektedir.
Hizmet Tespitinde Avukatın Üstlendiği İşlemler
Hizmet tespiti davaları, iş mahkemesi usulü ve sosyal güvenlik mevzuatının birlikte uygulandığı teknik davalardır. Sürecin her aşamasında usul hatası, davanın reddine ya da zamanaşımı itirazıyla karşılaşılmasına yol açabilir. Bu nedenle dava hazırlık aşamasından kararın kesinleşmesine kadar her adımın hukuki denetim altında yürütülmesi önemlidir.
SGK Kayıtlarının İncelenmesi ve Eksikliğin Belirlenmesi
Davanın ilk aşamasında e-Devlet üzerinden alınan SGK hizmet dökümü ile fiilî çalışma dönemi karşılaştırılır. Kayıtlarda görünmeyen dönemler ya da eksik gün sayısı tespit edilir; mevcut belgeler (iş yeri evrakları, banka ekstreleri, mesai çizelgeleri) ile desteklenebilecek dönemler ayrıştırılır. Bu inceleme, dava dilekçesinin isabetli biçimde hazırlanması için zorunlu ön adımdır.
Aynı dönemde iş sözleşmesi feshinden kaynaklanan tazminat talepleri de söz konusuysa, bu alacakların ayrı bir dosyada mı yoksa aynı süreçte mi ele alınacağı değerlendirilir. Erzurum İşçi Alacakları Avukatı sayfasında kıdem, ihbar ve diğer işçi alacaklarına ilişkin bilgilere ulaşılabilir.
Davanın Hazırlanması ve Takibi
Dava dilekçesi hazırlanırken talep edilen dönemler, dayanılan deliller ve tespitin hukuki dayanağı açıkça ortaya konulur. Duruşma sürecinde tanık dinlenmesi ve gerektiğinde bilirkişi incelemesi talep edilmesi gibi usul adımları takip edilir. Mahkeme kararının kesinleşmesinin ardından, hizmet süresinin kurumun kayıtlarına işlenmesi için SGK’ya bildirim yapılması gündeme gelir.
Çalışma ilişkisi devam ederken işe iade uyuşmazlığı da gündeme gelmişse bu davalar farklı usul ve süre koşullarına tabidir. Erzurum İşe İade Davası Avukatı sayfasında bu konuya ilişkin koşullar ele alınmaktadır.
Erzurum’da Hizmet Tespiti Sürecinde Başvuru ve İletişim
Erzurum’da SGK hizmet tespiti veya sigortasız çalışma nedeniyle dava açmayı düşünen işçiler, büromuzla iletişime geçerek çalışma durumlarını Av. M. Emirhan AKDAĞ‘a aktarabilir ve hak kayıplarının önüne geçmek için izlenecek hukuki yol hakkında bilgi alabilirler.
Hizmet tespiti davalarında hak düşürücü süre işlemeye devam ettiğinden, kayıp ya da eksik bildirilen dönem fark edildiğinde gecikilmeden değerlendirme yapılması önerilir. İş Hukuku sayfasında bu alandaki diğer hizmetlere de ulaşılabilir.
Sık Sorulan Sorular
Kanun, hizmet tespiti davasını avukat olmadan açmayı engellemez; ancak bu davalar iş mahkemesi usulü ve sosyal güvenlik mevzuatının birlikte uygulandığı teknik süreçlerdir. Hak düşürücü süre hesabı, delil toplama ve doğru talep kurgusu gibi kritik aşamalarda usul hatası davanın reddine yol açabilir. Bu nedenle uygulamada hukuki destek alınması yaygın ve önerilen bir yoldur.
Evet, iş ilişkisi sona erdikten sonra da hizmet tespiti davası açılabilir. 5510 sayılı Kanun’un 86. maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca, sigortalılar hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıl içinde iş mahkemesine başvurarak çalışmalarını ilâmla ispatlayabilirler. Sürenin ne zaman başladığı her dönem için ayrı hesaplanır; bu nedenle farklı iş yerlerinde çalışılan dönemler söz konusuysa her birinin süresinin ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Mahkeme kararıyla tespit edilen hizmet süresi ve aylık kazanç toplamları SGK kayıtlarına işlenir. Bu durum, emeklilik için aranan prim ödeme gün sayısını doğrudan etkiler; eksik dönemler tamamlandığında daha önce yetersiz kalan prim toplamı emeklilik koşullarını karşılar hâle gelebilir. Ayrıca emekli aylığının hesaplanmasında esas alınan kazanç düzeyi de olumlu yönde etkilenebilir.
Hizmet tespiti davaları görevli mahkeme olarak iş mahkemesinde görülür. Yetkili mahkeme ise 7036 sayılı Kanun m.6 uyarınca davalının yerleşim yeri mahkemesi ile işin yapıldığı yer mahkemesidir. Davalılardan birinin yerleşim yeri Erzurum’da ise ya da iş Erzurum’da yapılmışsa, dava Erzurum’daki iş mahkemesinde açılabilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; özellikle süreler ve başvuru koşulları zaman içinde değişebileceğinden, kesin bilgi ve kendi durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
